Το σούπερ Ελ Νίνιο βρίσκεται σε πρωτοφανή επίπεδα και έχει ήδη αρχίσει να «ενισχύει» ακραία καιρικά φαινόμενα, προειδοποιούν ειδικοί του Παγκόσμιου Μετεωρολογικού Οργανισμού (WMO).
Η έκθεση του WMO για την κατάσταση του παγκόσμιου κλίματος το 2026 αποκαλύπτει ότι το ακραίο κλιματικό φαινόμενο έχει ήδη συνδεθεί με εξαιρετικά υψηλές θερμοκρασίες σε όλο τον κόσμο, την τήξη των πάγων και την άνοδο της στάθμης της θάλασσας.
Το χειρότερο, ωστόσο, βρίσκεται ακόμη μπροστά μας, καθώς το Ελ Νίνιο αναμένεται να φέρει ακόμη μεγαλύτερη ζέστη και ακραία καιρικά φαινόμενα, τα οποία θα συνεχιστούν και μέσα στο 2027, σύμφωνα με τους ειδικούς.
Όπως αναφέρεται στην έκθεση, τα τελευταία 12 χρόνια ήταν, το καθένα ξεχωριστά, τα θερμότερα που έχουν καταγραφεί ποτέ, ενώ τα τέσσερα τελευταία καταλαμβάνουν τις τέσσερις πρώτες θέσεις.
Από τον Ιανουάριο έως τον Σεπτέμβριο του 2026, η μέση παγκόσμια θερμοκρασία στην επιφάνεια της Γης ήταν περίπου 1,47 βαθμούς Κελσίου υψηλότερη από τον προβιομηχανικό μέσο όρο.
Η τιμή αυτή είναι συγκρίσιμη με τους μέσους όρους ολόκληρου του 2025 (1,43 βαθμοί Κελσίου) και του 2023 (1,46 βαθμοί Κελσίου), αν και παραμένει ελαφρώς χαμηλότερη από το ρεκόρ του 2024, όταν η αύξηση έφτασε τους 1,55 βαθμούς Κελσίου.
Ανησυχητικό είναι το γεγονός ότι οι επιστήμονες προβλέπουν πως η θερμοκρασία θα συνεχίσει να αυξάνεται μέχρι το τέλος του έτους, κυρίως εξαιτίας του σούπερ Ελ Νίνιο.
Πέρα από τις θερμοκρασίες στην επιφάνεια της Γης, οι ερευνητές επισημαίνουν ότι οι ωκεανοί αναμένεται να καταγράψουν φέτος νέα ιστορικά υψηλά θερμοκρασιών, ενώ σε επίπεδα ρεκόρ βρίσκεται και η στάθμη της θάλασσας.
Σύμφωνα με τους ειδικούς, αυτή η απότομη άνοδος ενδέχεται να συνδέεται με τις αλλαγές που προκαλεί η ανάπτυξη του Ελ Νίνιο, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνεται η μετατόπιση των βροχοπτώσεων από την ξηρά προς τον ωκεανό στον δυτικό τροπικό Ειρηνικό.
«Έχουμε εισέλθει σε μια νέα εποχή ακραίων κλιματικών φαινομένων», δήλωσε ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες.
«Ένα υπερμεγέθες Ελ Νίνιο συγκρούεται με έναν πλανήτη που έχει ήδη υπερθερμανθεί εξαιτίας της ανθρωπογενούς κλιματικής αλλαγής. Τα κλιματικά ρεκόρ καταρρίπτονται διαρκώς. Το ανθρώπινο κόστος αυξάνεται. Και εκείνοι που ευθύνονται λιγότερο είναι αυτοί που υποφέρουν πρώτοι και περισσότερο. Οι ηγέτες πρέπει να αναλάβουν σοβαρή δράση, μειώνοντας ταχύτερα τις εκπομπές ρύπων, επιταχύνοντας τη δίκαιη μετάβαση μακριά από τα ορυκτά καύσιμα και εξασφαλίζοντας τη χρηματοδότηση και την προστασία που χρειάζονται οι ευάλωτες χώρες».
«Το Ελ Νίνιο, αλλά και η συνολική κατάσταση του παγκόσμιου κλίματος το 2026, δίνουν μια εντελώς νέα διάσταση στη φράση "εκτός κάθε κλίμακας"», δήλωσε η γενική γραμματέας του WMO, Σελέστ Σαούλο.
«Το Ελ Νίνιο δεν προσθέτει νέα θερμότητα στον πλανήτη. Απελευθερώνει θερμότητα από τους ωκεανούς, οι οποίοι βρίσκονται ήδη στις υψηλότερες θερμοκρασίες που έχουν μετρηθεί ποτέ. Απλώς υπάρχει πλέον πολύ περισσότερη θερμότητα διαθέσιμη για να απελευθερωθεί».
Η κυρία Σαούλο προσθέτει ότι το Ελ Νίνιο θα λειτουργήσει ως «πολλαπλασιαστής κινδύνου» για τα ακραία καιρικά φαινόμενα τους επόμενους μήνες.
«Οι καύσωνες, οι τροπικοί κυκλώνες και οι ισχυρές βροχοπτώσεις εντείνονται ταχύτερα από όσο μας είχαν προετοιμάσει τα ιστορικά δεδομένα», εξήγησε.
«Εκατοντάδες εκατομμύρια άνθρωποι έχουν εκτεθεί φέτος σε αφόρητες συνθήκες ακραίας ζέστης, ενώ οι καταστροφικές κατολισθήσεις πάγου και βράχων, καθώς και οι αιφνίδιες πλημμύρες στο Νεπάλ, ανέδειξαν τους σύνθετους κινδύνους που αντιμετωπίζουν οι κοινότητες σε ορεινές περιοχές με εύθραυστα οικοσυστήματα, οι οποίες θερμαίνονται ολοένα και περισσότερο».
Όπως φάνηκε και στο Νεπάλ, όπου οι αιφνίδιες πλημμύρες προκάλεσαν τον θάνατο περισσότερων από 1.300 ανθρώπων τον Αύγουστο, τα ακραία καιρικά φαινόμενα έχουν καταστροφικές συνέπειες για τις ανθρώπινες ζωές και τα μέσα βιοπορισμού.
Η έκθεση εξηγεί ότι οι καύσωνες, η ξηρασία και οι πυρκαγιές που έπληξαν την Ευρώπη κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού συνδέθηκαν με περισσότερους από 30.000 επιπλέον θανάτους.
Παράλληλα, εκτιμάται ότι 146,5 εκατομμύρια άνθρωποι στην Ινδία εκτέθηκαν σε ακραίες θερμοκρασίες κατά τη διάρκεια ενός καύσωνα τον Απρίλιο του 2026, ενώ τροπικοί κυκλώνες προκάλεσαν μεγάλες καταστροφές σε πολλές χώρες.
Η έκθεση δημοσιεύεται λίγες ημέρες μετά την αποκάλυψη ενός δυσοίωνου χάρτη, ο οποίος δείχνει ποιες περιοχές του πλανήτη κινδυνεύουν να πληγούν περισσότερο από τη φονική ζέστη του σούπερ Ελ Νίνιο.
Το εργαλείο, που ονομάζεται El Niño Heat Mortality Tracker, αποκαλύπτει ότι περίπου 370.000 επιπλέον άνθρωποι ενδέχεται να χάσουν τη ζωή τους μέσα στους επόμενους έξι μήνες εξαιτίας της ακραίας ζέστης.
Συναγερμός για τρεις χώρες
Η Νιγηρία, η Ινδία και η Βραζιλία εκτιμάται ότι θα δεχθούν το μεγαλύτερο πλήγμα, καθώς στις τρεις χώρες αναμένεται να καταγραφεί περισσότερο από το ένα τρίτο των προβλεπόμενων θανάτων λόγω ζέστης έως τον Μάρτιο.
Από το φαινόμενο δεν αναμένεται να μείνει ανεπηρέαστο ούτε το Ηνωμένο Βασίλειο, όπου, σύμφωνα με τον χάρτη, περίπου 820 θάνατοι έχουν ήδη αποδοθεί στη ζέστη που συνδέεται με το Ελ Νίνιο κατά τη διάρκεια του φετινού καλοκαιριού.
Ο καθηγητής Μάικλ Γκρίνστοουν, από το Πανεπιστήμιο του Σικάγο, είναι συνιδρυτής του Climate Impact Lab, της ομάδας που ανέπτυξε το συγκεκριμένο εργαλείο.
«Η έρευνά μας αξιοποιεί νέες δυνατότητες πρόβλεψης για να απαντήσει σε ένα από τα πιο επείγοντα ερωτήματα που αντιμετωπίζουμε: σε ποιες περιοχές είναι πιθανότερο η ακραία ζέστη να κοστίσει ανθρώπινες ζωές;» δήλωσε.
«Η δυνατότητα να προβλέπουμε τις θανατηφόρες επιπτώσεις της ακραίας ζέστης αποτελεί ένα σημαντικό βήμα προόδου.Μας επιτρέπει να εντοπίζουμε πού αντιμετωπίζουν οι άνθρωποι τους μεγαλύτερους κινδύνους και να δίνουμε στους αρμόδιους τη δυνατότητα να παρέμβουν προτού χαθούν ζωές. Το συγκεκριμένο εργαλείο παρέχει αυτές τις πληροφορίες για το σούπερ Ελ Νίνιο που βιώνουμε σήμερα».
Πηγή: newsbomb.gr
Δασικές πυρκαγιές
Πλημμύρες
Καύσωνας
Καταιγίδες
Χιονοπτώσεις - Παγετός